Cầu lông là môn thể thao phổ biến trên toàn thế giới. Tại Vương quốc Anh, cầu lông được chơi rộng rãi như một hoạt động giải trí trong các nhà thi đấu, trong khi các trận đấu đỉnh cao cũng thu hút đông đảo người hâm mộ.
Môn thể thao này đặc biệt được chú ý tại Olympic, nơi lượng khán giả tăng lên vượt xa Giải vô địch thế giới.
Sự quan tâm của giới cá cược thể thao dành cho cầu lông đạt đỉnh vào mỗi kỳ Olympic. Đây là đấu trường danh giá nhất đối với các tay vợt cầu lông trên toàn thế giới, đồng thời là cơ hội để họ ghi tên mình vào biên niên sử của môn thể thao này.
Lịch sử
Từ rất lâu trước khi cá cược trực tiếp xuất hiện, cầu lông đã được chơi trên khắp lục địa Á-Âu. Những trò chơi tương tự cầu lông đã tồn tại hàng thế kỷ, với quả cầu được sử dụng dưới nhiều hình thức khác nhau.
Môn thể thao mà ngày nay chúng ta gọi là cầu lông được phát triển vào những năm 1800. Tên gọi này dường như bắt nguồn từ dinh thự Badminton House của Công tước xứ Beaufort, dù chưa rõ chính xác tên gọi ấy ra đời như thế nào.
Ban đầu được phát triển bởi những người Anh sinh sống tại Ấn Độ vào thế kỷ 19, một số phiên bản của môn thể thao này sử dụng quả bóng len thay cho quả cầu. Sau một thời gian, người chơi thống nhất thi đấu theo thể thức đơn hoặc đôi.
Môn thể thao này được “chính thức” ra mắt tại Portsmouth vào năm 1893, khi Hiệp hội Cầu lông Anh công bố bộ luật thi đấu. Giải vô địch Cầu lông Toàn Anh Mở rộng được tổ chức lần đầu vào năm 1899, trước khi trận tranh chức vô địch Anh - Ireland diễn ra năm năm sau đó.
Liên đoàn Cầu lông Quốc tế, hiện được gọi là Liên đoàn Cầu lông Thế giới, được Anh, Scotland, Wales, Đan Mạch, New Zealand, Hà Lan, Ireland, Pháp và Canada thành lập vào năm 1934.
Dù có nguồn gốc từ Anh, nhiều quốc gia khác đã đạt thành tích tốt hơn Vương quốc Anh tại các giải cầu lông lớn.
Trung Quốc đứng đầu bảng tổng sắp huy chương Giải vô địch thế giới ở các nội dung đơn nam, đơn nữ, đôi nữ và đôi nam nữ. Indonesia dẫn đầu ở nội dung đôi nam.
Luật thi đấu
Các trận cầu lông được tổ chức theo thể thức đơn hoặc đôi. Người chơi giao cầu vào ô giao cầu đối diện bằng cách đánh quả cầu ở vị trí thấp hơn thắt lưng.
Trong các trận đánh đơn, người chơi thực hiện quả giao cầu đầu tiên từ ô giao cầu bên phải và sẽ giao cầu ở phía này khi có số điểm chẵn. Một tay vợt hoặc một đội tiếp tục nắm quyền giao cầu cho đến khi để mất điểm.
Điểm được ghi nếu quả cầu rơi xuống phần sân của đối phương, bao gồm cả các vạch kẻ sân.
Một tay vợt sẽ mất điểm nếu quả cầu rơi ngoài đường biên, nếu đánh cầu hai lần, nếu quả cầu đi bên dưới lưới hoặc nếu quả cầu chạm lưới nhưng không sang được phần sân bên kia.
Người chơi cũng mất điểm nếu vợt của họ chạm vào lưới.
Mỗi tay vợt hoặc đội chỉ được phép chạm cầu một lần để đưa cầu qua lưới. Sau đó, đội đối phương có một lần chạm để đánh trả quả cầu. Trong các trận đánh đôi, hai tay vợt cùng đội không được đánh chuyền cầu cho nhau.
Các tay vợt đổi sân sau khi ván đầu tiên kết thúc. Nếu trận đấu cần đến ván thứ ba, họ cũng sẽ đổi sân sau khi ván thứ hai kết thúc. Khi một bên đạt 11 điểm trong ván thứ ba, hai bên phải đổi sân lần cuối.
Cách tính điểm
Tất cả các trận đấu đều diễn ra theo thể thức ba ván thắng hai. Đội đầu tiên giành được 21 điểm sẽ thắng một ván và điểm được tính sau mỗi lượt giao cầu. Đội thắng điểm sẽ giành quyền giao cầu ở điểm tiếp theo.
Nếu tỷ số là 20-20, một đội phải tạo được cách biệt hai điểm để thắng ván đấu. Quy tắc này tiếp tục được áp dụng cho đến khi tỷ số là 29-29, lúc đó đội giành được điểm thứ 30 sẽ thắng ván.
Kích thước sân đấu
Sân cầu lông đánh đơn dài 13,41 mét (44 feet) và rộng 5,18 mét (17 feet). Đối với các trận đánh đôi, sân rộng 6,1 mét (20 feet).
Lưới cầu lông phải cao 1,55 mét (5 feet 1 inch) ở hai đầu và cao 1,52 mét (5 feet) ở giữa do lưới hơi võng xuống.
Mọi quả giao cầu đều phải vượt qua vạch giao cầu ngắn, nằm cách lưới 1,98 mét (6 feet 5 inch). Một đường kẻ chạy dọc giữa sân để chia ô giao cầu bên trái và bên phải, cùng với vạch giao cầu dành cho đánh đôi.
Trang thiết bị
Quả cầu là “quả bóng” đặc trưng của môn cầu lông. Có hình nón, phần lông vũ hoặc vật liệu tổng hợp được gắn vào đế bằng cao su hoặc bần. Sự phân bổ trọng lượng khiến quả cầu luôn bay với phần đế bần hướng về phía trước.
Quả cầu phải dài từ 62 đến 70 milimét và nặng trong khoảng từ 4,7 đến 5,5 gam.
Vợt cầu lông có tay cầm nối với một khung dài. Mặt vợt được tạo thành từ những sợi dây căng chặt. Phần lớn vợt dài từ 665 đến 670 milimét và đa số có trọng lượng từ 80 đến 89 gam.
Những quốc gia thành công nhất tại Olympic
Trung Quốc vượt xa các quốc gia khác về thành tích cầu lông tại Olympic. Với tổng cộng 47 huy chương, Trung Quốc đã giành được 20 huy chương vàng.
Indonesia, quốc gia thành công thứ hai, chỉ có tổng cộng 21 huy chương, trong khi Hàn Quốc với 20 huy chương là quốc gia duy nhất khác sở hữu hơn chín huy chương cầu lông Olympic.
Với ba huy chương vàng, một huy chương bạc và hai huy chương đồng, Indonesia là quốc gia thành công nhất ở nội dung đôi nam, còn Trung Quốc giành được nhiều huy chương nhất ở các nội dung đơn nam, đơn nữ, đôi nữ và đôi nam nữ.
Có bảy tay vợt giành được đúng ba huy chương Olympic. Gao Ling sở hữu thành tích huy chương tốt nhất với bốn tấm huy chương, trong đó có hai huy chương vàng đôi nam nữ vào các năm 2000 và 2004. Lin Dan và Zhang Ning là hai tay vợt duy nhất giành được nhiều hơn một huy chương vàng ở nội dung đánh đơn.
*Ảnh chính thuộc bản quyền của Alamy*
Cập nhật lúc 2026-07-14 10:35